Swap hariç net rezervlerde 2,4 milyar dolarlık düşüş yaşandı

Gedik Yatırım’ın Haftalık Parasal Büyüklükler Raporu’na göre, 4 Eylül haftasında swap hariç net rezervlerde 2,4 milyar dolarlık düşüş yaşandı. Aynı dönemde yurtdışı yerleşiklerin 157 milyon dolarlık DİBS alımı ve döviz mevduatlardaki 277 milyon dolarlık gerileme öne çıktı.

Raporda, altın fiyat etkisi hariç tutulduğunda swap hariç net rezervlerdeki düşüşün yaklaşık 0,3 milyar dolar olduğu belirtildi.

Parite etkisinden arındırılmış verilere göre, yurtiçi yerleşiklerin döviz mevduatlarında 4 Eylül haftasında toplam 277 milyon dolarlık gerileme görüldü.

Bu düşüşte bireysel döviz mevduatlarının 168 milyon dolar, kurumsal döviz mevduatlarının ise yaklaşık 109 milyon dolar azalması etkili oldu. Buna karşılık 2025 başından bu yana döviz mevduatlarda toplam yaklaşık 31,7 milyar dolarlık artış kaydedildi.

Rapora göre TL mevduatlar 4 Eylül haftasında 491 milyar lira azalarak yaklaşık 19,5 trilyon lira seviyesine geriledi.

Yabancı para krediler ise haftalık bazda 0,2 milyar dolar arttı. Mart 2024 sonundan bu yana yaklaşık yüzde 58 yükselen yabancı para krediler, 212,5 milyar dolar seviyesine ulaştı.

Yıllıklandırılmış 13 haftalık ortalama kredi büyümesi ise ticari kredilerde yüzde 23,3'ten yüzde 22,7'ye, tüketici kredilerinde yüzde 28,5'ten yüzde 22,6'ya geriledi.

Yurtdışı yerleşiklerin 4 Eylül haftasında DİBS alımları 157 milyon dolar olarak gerçekleşti. Böylece DİBS stok değeri yaklaşık 18 milyar dolara yükseldi.

Aynı dönemde yabancıların hisse senetlerinde 648 milyon dolarlık satış yaptığı ve hisse senedi stok değerinin 40,9 milyar dolara gerilediği belirtildi.

Hazine eurobondlarında ise 130 milyon dolarlık satış gerçekleşirken stok değeri yaklaşık 89 milyar dolar oldu.

Gedik Yatırım'ın hesaplamalarına göre 4 Eylül haftasında brüt rezervler 188,2 milyar dolardan 184,2 milyar dolara geriledi. Net rezervler ise 66,6 milyar dolardan 65,7 milyar dolara düştü.

Swap hariç net rezervler de 2,4 milyar dolarlık azalışla 53,6 milyar dolar seviyesine geriledi.

Raporda, aynı hafta altın fiyat etkisinin brüt rezervler üzerinde 3,5 milyar dolar, net rezervler üzerinde ise 2,1 milyar dolar negatif etkide bulunduğu belirtildi. Altın etkisi hariç tutulduğunda ise brüt rezervlerde yaklaşık 0,5 milyar dolarlık düşüş, net rezervlerde 1,1 milyar dolarlık artış ve swap hariç net rezervlerde 0,3 milyar dolarlık düşüş hesaplandı.

TCMB analitik bilanço verilerini değerlendiren Gedik Yatırım, Merkez Bankası'nın haftanın ilk üç gününde yaklaşık 0,4 milyar dolarlık döviz alımı gerçekleştirdiğini belirtti.

Son altı haftada toplam net döviz alımlarının yaklaşık 6,4 milyar dolara ulaştığı ifade edildi. Mart ayında yaklaşık 51 milyar dolarlık döviz satışı gerçekleştirilmesinin ardından TCMB'nin nisan ayı başından bu yana net döviz alımlarının 33,9 milyar doların üzerine çıktığı kaydedildi.

Para Piyasası Fonlarının (PPF) büyüklüğü 4 Eylül haftasında 94,5 milyar lira azalarak yaklaşık 1,99 trilyon liraya geriledi.

Serbest Şemsiye Fonu altındaki PPF büyüklüğü ise yaklaşık 48 milyar lira artarak 1,61 trilyon liraya yükseldi.

Tüm döviz fonlarının aktif büyüklüğü de yaklaşık 362 milyon dolarlık artışla 74,3 milyar dolara ulaştı. Yatırım fonları da dahil edilerek hesaplanan dolarizasyon oranı ise yüzde 40,2'den yüzde 40,6'ya yükseldi.

Gedik Yatırım'ın raporunda, 4 Eylül haftasında rezervlerdeki gerilemede altın fiyatlarındaki etkinin belirgin olduğu, swap hariç net rezervlerde ise 2,4 milyar dolarlık düşüş yaşandığı belirtildi.

 Aynı dönemde yabancıların DİBS alımı ve hisse senetlerindeki satışları ile kredi büyümesindeki yavaşlama da öne çıkan gelişmeler arasında yer aldı.